Chim cảnh xổng lồng: cách phòng và tìm lại

Chỉ một giây sơ ý mở cửa, quên chốt lồng hay cửa sổ không lưới là chim cảnh có thể bay mất. Chim nuôi trong nhà thường không quen môi trường bên ngoài, dễ hoảng loạn, bị chim săn mồi tấn công hoặc không tìm được thức ăn. Bài này giúp bạn phòng ngừa và biết phải làm gì nếu chuyện không may xảy ra.

Những tình huống chim hay xổng

• Cửa lồng không có chốt, chim tự mở bằng mỏ.
• Cửa chính, cửa sổ, cửa ban công mở khi chim đang bay trong nhà.
• Mang chim ra ngoài trên vai, chim giật mình bởi tiếng động và bay vụt đi.
• Lồng bị đổ, bị bung khi vệ sinh hoặc vận chuyển.
• Lưới cửa sổ rách, khe hở mà chủ không để ý.

Cách phòng ngừa

Trong nhà

1. Gắn chốt hoặc kẹp chắc cho cửa lồng, nhất là với vẹt biết mở cửa.
2. Kiểm tra cửa trước khi thả chim: đóng hết cửa sổ, cửa chính, cửa ban công. Treo một tấm biển nhỏ nhắc người trong nhà khi chim đang ở ngoài lồng.
3. Lắp lưới cho cửa sổ và thường xuyên kiểm tra chỗ rách.
4. Tạo "vùng đệm": nếu được, thả chim ở phòng có hai lớp cửa, đóng cửa trong trước khi mở cửa ngoài.

Huấn luyện

• Tập gọi về: dạy chim bay đến tay khi nghe gọi tên hoặc tiếng huýt riêng, kèm món thưởng. Đây là kỹ năng rất có ích nếu chim lỡ bay ra ngoài.
• Tập cho chim quen lồng vận chuyển: để khi tìm được chim, bạn có thể cho chim vào lồng dễ dàng.
• Ra ngoài trời có kiểm soát: chỉ đưa chim ra ngoài trong lồng hoặc với dây đeo chuyên dụng mà chim đã được tập quen từ từ. Không đặt chim trên vai khi ra ngoài.

Chuẩn bị thông tin nhận dạng

• Chụp ảnh rõ chim ở nhiều góc, ghi lại đặc điểm riêng như màu lông, vết đốm, từ hay nói.
• Giữ thông tin vòng chân nếu chim có.
• Hỏi bác sĩ thú y chim về việc gắn chip định danh, phù hợp với một số loài chim lớn.

Khi chim đã bay mất: làm gì ngay

Giờ đầu tiên rất quan trọng. Chim thường chưa bay quá xa và còn đang hoảng.

1. Giữ mắt theo hướng chim bay càng lâu càng tốt. Chim thường đáp xuống cây, mái nhà gần đó.
2. Mang lồng và món ăn chim thích đến gần chỗ chim đậu. Đặt lồng ở nơi chim nhìn thấy, mở cửa.
3. Gọi bằng giọng quen thuộc, bình tĩnh, không la hét. Có thể mở ghi âm tiếng của chim hoặc tiếng của chim bạn cùng lồng.
4. Không đuổi theo, không ném đồ để làm chim bay xuống. Chim sẽ hoảng và bay xa hơn.
5. Kiên nhẫn chờ chim tự xuống. Nhiều chim cần thời gian lấy can đảm để bay xuống từ chỗ cao. Đứng ở vị trí thấp hơn, đưa tay hoặc que đậu ra.
6. Lúc chạng vạng và sáng sớm chim thường hay kêu và di chuyển. Đây là thời điểm tốt để tìm.

Nếu chưa tìm thấy trong ngày

• Đặt lồng có thức ăn, nước ở ban công, sân nhà hoặc nơi chim quen, kiểm tra thường xuyên.
• Báo cho hàng xóm, bảo vệ toà nhà, người làm vườn gần đó.
• Dán thông báo có ảnh và số điện thoại ở khu vực xung quanh. Không ghi hết mọi đặc điểm, giữ lại một chi tiết riêng để xác minh người báo tìm thấy.
• Đăng thông tin lên các nhóm cộng đồng nuôi chim và nhóm cư dân ở địa phương.
• Liên hệ các cơ sở thú y, cửa hàng chim cảnh gần đó, phòng khi có người nhặt được mang đến.

Chăm sóc sau khi chim về

Chim có thể bị đói, khát, mất nước hoặc bị thương nhẹ khó thấy. Hãy cho chim nghỉ ngơi trong phòng yên tĩnh, có nước sạch và thức ăn quen thuộc. Theo dõi ăn uống và phân trong vài ngày. Nên đưa chim đi khám bác sĩ thú y chim để kiểm tra tổng quát, nhất là nếu chim ở ngoài qua đêm, có vết thương, xù lông hay ủ rũ.

Tóm tắt

Phòng ngừa vẫn là cách tốt nhất: chốt cửa lồng, đóng cửa sổ trước khi thả chim, lắp lưới, tập gọi về và không đặt chim lên vai khi ra ngoài. Nếu chim xổng, hãy hành động ngay trong giờ đầu, mang lồng và món ăn yêu thích đến gần, gọi bình tĩnh, không đuổi bắt, rồi báo cho hàng xóm và cộng đồng. Khi chim về, cho nghỉ ngơi và kiểm tra sức khoẻ.