Rắn ngô cho người mới nuôi bò sát: những điều cần biết

Nếu bạn muốn nuôi rắn mà chưa có kinh nghiệm, rắn ngô thường là cái tên được nhắc đến đầu tiên. Đây là loài rắn không có nọc độc, tính tình khá hiền, kích thước vừa phải và có rất nhiều biến thể màu sắc. Tuy vậy, rắn ngô vẫn là một con vật sống lâu năm với nhu cầu riêng, cần được chuẩn bị kỹ trước khi mang về.

Làm quen với rắn ngô

• Nguồn gốc: rắn ngô có nguồn gốc từ Bắc Mỹ. Rắn bán làm thú cưng hiện nay chủ yếu là rắn sinh sản trong điều kiện nuôi.
• Kích thước: khi trưởng thành thường dài khoảng 1,2–1,5 m (tham khảo), thân thon, không quá to.
• Tuổi thọ: được chăm sóc tốt, rắn ngô có thể sống khoảng 15–20 năm, có con còn lâu hơn. Đây là cam kết dài hạn.
• Tính cách: rắn con có thể hơi giật mình, hay phì hoặc quẫy đuôi, nhưng phần lớn dần quen khi được cầm nhẹ nhàng, đều đặn.

Trước khi mua: nguồn gốc và trách nhiệm

• Chỉ mua từ nguồn hợp pháp, có giấy tờ rõ ràng về nguồn gốc. Tìm hiểu và tuân thủ quy định của địa phương nơi bạn sống về việc nuôi bò sát.
• Không bắt rắn từ tự nhiên và không mua rắn không rõ nguồn gốc.
• Không bao giờ thả rắn ra môi trường. Rắn ngô không phải loài bản địa ở Việt Nam. Thả ra ngoài có thể khiến rắn chết hoặc trở thành loài lạ gây hại cho hệ sinh thái. Nếu không thể nuôi tiếp, hãy tìm người nhận nuôi có trách nhiệm.
• Chọn rắn khoẻ: mắt trong, thân tròn đều, không có vết thương, vảy không bong tróc bất thường, không có rận, mạt bám, thở không có tiếng khò khè. Tốt nhất nên chọn con đã tự ăn ổn định.

Chuẩn bị chuồng nuôi

Kích thước và an toàn

Rắn ngô là bậc thầy trốn thoát. Chuồng phải có nắp chắc chắn, có khoá hoặc chốt, không có khe hở. Rắn con có thể bắt đầu trong chuồng nhỏ, nhưng rắn trưởng thành cần chuồng rộng. Một khuyến nghị phổ biến để tham khảo cho rắn trưởng thành là chuồng dài khoảng 120 cm, rộng và cao khoảng 60 cm. Chuồng rộng hơn càng tốt, miễn là rắn có đủ chỗ trốn.

Nhiệt độ

Rắn là động vật biến nhiệt, tự điều chỉnh thân nhiệt bằng cách di chuyển giữa chỗ ấm và chỗ mát. Chuồng cần có dải nhiệt độ:

• Phía ấm: khoảng 29–32°C (tham khảo).
• Phía mát: khoảng 24–27°C.
• Ban đêm: có thể giảm nhẹ, đó là điều bình thường.

Dùng đèn sưởi hoặc tấm sưởi có bộ điều nhiệt, và đặt nhiệt kế ở cả hai đầu chuồng. Tránh đá sưởi tự nóng không kiểm soát được nhiệt, vì rắn có thể bị bỏng mà không tránh ra. Nhiều người nuôi hiện nay bổ sung đèn UVB cường độ thấp; hãy trao đổi với bác sĩ thú y về bò sát nếu bạn muốn dùng (xem thêm bài về UVB cho bò sát).

Đồ dùng trong chuồng

• Ít nhất hai chỗ trốn: một ở phía ấm, một ở phía mát, để rắn không phải chọn giữa cảm giác an toàn và nhiệt độ phù hợp.
• Lớp lót nền: loại cho phép rắn đào bới, dễ thay, không bụi, không có mùi tinh dầu mạnh.
• Bát nước sạch đủ lớn để rắn có thể ngâm mình, thay nước thường xuyên.
• Cành, đá, cây giả để rắn leo trèo và cọ mình khi lột da.

Cho rắn ngô ăn

Rắn ngô ăn chuột. Nên dùng chuột cấp đông, rã đông hoàn toàn và làm ấm trước khi cho ăn. Chuột sống có thể cắn, cào làm rắn bị thương nặng.

• Cỡ mồi: thường chọn mồi to bằng hoặc hơi to hơn chỗ to nhất trên thân rắn.
• Tần suất tham khảo: rắn con ăn thường xuyên hơn, khoảng mỗi tuần một lần; rắn trưởng thành thưa hơn, khoảng 10–14 ngày một lần. Điều chỉnh theo thể trạng và lời khuyên của bác sĩ thú y.
• Dùng kẹp dài để đưa mồi, tránh rắn nhầm tay bạn là thức ăn.
• Không cầm rắn khoảng hai ngày sau khi ăn để tránh nôn trớ.
• Rắn có thể bỏ ăn khi sắp lột da, đó thường là bình thường.

Cầm rắn và vệ sinh

Để rắn mới về yên ổn khoảng một tuần trước khi cầm. Cầm nhẹ nhàng, đỡ cả thân, không túm đầu hay đuôi. Rửa tay bằng xà phòng trước và sau khi cầm rắn hoặc dọn chuồng, vì bò sát có thể mang vi khuẩn Salmonella. Dọn phân ngay khi thấy và vệ sinh toàn bộ chuồng định kỳ.

Tóm tắt

Rắn ngô là lựa chọn phù hợp cho người mới nuôi bò sát nếu bạn sẵn sàng cho một cam kết có thể kéo dài hơn mười lăm năm. Chỉ mua rắn từ nguồn hợp pháp, có giấy tờ, không bắt từ tự nhiên và không bao giờ thả ra môi trường. Chuẩn bị chuồng chống trốn, có dải nhiệt độ ấm và mát với bộ điều nhiệt, hai chỗ trốn và nước sạch. Cho ăn chuột cấp đông đã rã đông, cầm rắn nhẹ nhàng và luôn rửa tay. Khi rắn bỏ ăn lâu, thở khò khè hoặc lột da không hết, hãy đưa đến bác sĩ thú y có kinh nghiệm về bò sát.