Dạy chó đi dạo không kéo dây: hướng dẫn từng bước

Bị chó kéo đi xềnh xệch mỗi lần ra đường khiến buổi dạo bộ trở nên mệt mỏi, thậm chí nguy hiểm. Tin tốt là kéo dây là hành vi học được, nên cũng có thể dạy lại. Bạn chỉ cần một nguyên tắc nhất quán và vài tuần luyện tập đều đặn.

Vì sao chó hay kéo dây

Chó kéo dây không phải vì muốn “làm chủ” bạn. Lý do thường đơn giản hơn nhiều:

• Chó đi nhanh hơn người, và thế giới bên ngoài có quá nhiều mùi hấp dẫn.
• Mỗi lần kéo, chó lại được tiến lên phía trước. Tức là kéo dây đã vô tình được thưởng.
• Chó còn thừa năng lượng vì ít được vận động.
• Chó chưa từng được dạy đi cạnh người khi dây chùng.

Hiểu điều này, mục tiêu của bạn rất rõ: làm cho việc kéo dây không mang lại gì, còn việc đi với dây chùng thì mang lại nhiều điều tốt.

Chuẩn bị trước khi tập

Dụng cụ phù hợp

• Dây dắt cố định dài khoảng 1,5–2 mét để tham khảo. Dây rút tự động không hợp để tập vì dây luôn căng, chó học rằng kéo là được đi xa hơn.
• Yếm đeo ngực có móc phía trước giúp giảm lực kéo một cách nhẹ nhàng, ít gây áp lực lên cổ so với vòng cổ.
• Tránh vòng thắt cổ, vòng gai hay vòng điện. Chúng có thể gây đau, tổn thương vùng cổ và làm chó sợ hãi, căng thẳng hơn.
• Phần thưởng nhỏ chó thích, cắt miếng thật nhỏ, đựng trong túi đeo hông cho dễ lấy.

Chọn thời điểm và nơi tập

Bắt đầu ở nơi ít xao nhãng như trong nhà, hành lang hoặc sân. Cho chó chơi hoặc chạy nhảy một chút trước buổi tập để xả bớt năng lượng. Mỗi buổi chỉ nên kéo dài khoảng 5–10 phút, ngắn mà đều sẽ hiệu quả hơn dài mà mệt.

Các bước dạy chó đi không kéo dây

1. Thưởng vị trí bên cạnh. Đứng yên, khi chó đến đứng gần chân bạn, khen và cho một miếng thưởng ngay sát chân. Lặp lại nhiều lần để chó hiểu đứng cạnh bạn là “chỗ tốt”.
2. Đi vài bước và thưởng. Bước một, hai bước. Nếu dây vẫn chùng và chó đi cạnh, khen và thưởng. Dần tăng lên năm, mười bước mới thưởng một lần.
3. Dây căng thì dừng lại. Ngay khi dây căng, bạn đứng im như cây cột. Không giật dây, không quát. Chờ đến khi chó quay lại nhìn bạn hoặc lùi lại cho dây chùng, lúc đó khen và đi tiếp.
4. Đổi hướng. Nếu chó cứ lao về một phía, hãy nhẹ nhàng quay người đi hướng ngược lại. Khi chó đuổi kịp và đi cạnh bạn, thưởng ngay.
5. Dùng tín hiệu. Khi chó đã làm tốt, thêm một câu lệnh ngắn như “đi cạnh” trước khi bắt đầu bước. Dùng nhất quán một từ cho cả nhà.
6. Tăng dần độ khó. Từ trong nhà, chuyển ra sân, rồi ra đường vắng, cuối cùng mới đến nơi đông người, nhiều chó khác.

Những lỗi thường gặp

• Không nhất quán: hôm nay dừng khi chó kéo, hôm sau lại để chó kéo đi vì vội. Chó sẽ học rằng thỉnh thoảng kéo vẫn được việc. Nếu đang vội, hãy coi đó là buổi đi dạo “không tập” và dùng yếm móc trước để hạn chế lực kéo.
• Giật dây hay la mắng: dễ làm chó sợ, gây đau cổ và phá hỏng niềm tin giữa bạn với chó.
• Kỳ vọng quá nhanh: đa số chó cần vài tuần mới đi ổn định, chó lớn tuổi đã quen kéo có thể cần lâu hơn.
• Không cho chó đánh hơi: ngửi là nhu cầu tự nhiên giúp chó thư giãn. Hãy xen kẽ những lúc cho phép chó dừng lại khám phá, coi đó cũng là một phần thưởng.

Tóm tắt

Dạy chó đi dạo không kéo dây dựa trên một ý đơn giản: dây căng thì không đi, dây chùng thì có phần thưởng và được tiến lên. Hãy dùng dây cố định, yếm phù hợp, buổi tập ngắn, phần thưởng nhỏ và sự kiên nhẫn của cả gia đình. Nếu chó kéo dây vì sợ hãi, phản ứng mạnh với chó khác hoặc đột nhiên đi khập khiễng, ngại bước, hãy tham khảo ý kiến bác sĩ thú y hoặc huấn luyện viên có kinh nghiệm để tìm nguyên nhân.