Chó già đau khớp: cách giúp chó dễ chịu hơn mỗi ngày

Nhiều chú chó khi về già bắt đầu đứng dậy chậm, ngại leo cầu thang hay không còn háo hức đi dạo. Chủ nuôi thường nghĩ đó chỉ là “già rồi”, nhưng rất nhiều trường hợp là do đau khớp. Tin tốt là bạn có thể làm nhiều việc tại nhà để chó dễ chịu hơn, song song với việc điều trị theo hướng dẫn của bác sĩ thú y.

Vì sao chó già hay bị đau khớp

Khớp khoẻ có lớp sụn trơn và dịch khớp giúp các đầu xương trượt lên nhau nhẹ nhàng. Theo thời gian, sụn mòn dần, khớp bị viêm và cứng lại. Tình trạng này thường được gọi là thoái hoá khớp hay viêm xương khớp. Bệnh tiến triển chậm và kéo dài, không chữa khỏi hẳn được, nhưng có thể kiểm soát để chó bớt đau.

Một số yếu tố làm khớp xuống cấp sớm hơn:

• Thừa cân: mỗi bước đi, khớp phải gánh thêm sức nặng.
• Giống chó lớn và khổng lồ: khớp chịu tải nhiều hơn trong suốt cuộc đời.
• Dị tật khớp bẩm sinh như loạn sản khớp háng, khớp khuỷu.
• Chấn thương cũ ở khớp hoặc dây chằng.

Dấu hiệu chó đang đau khớp

Chó ít khi rên rỉ vì đau mạn tính. Chúng thường lặng lẽ thay đổi cách sinh hoạt, nên bạn cần để ý những điều nhỏ:

• Đứng dậy chậm, đặc biệt sau khi ngủ dậy hoặc nằm lâu, rồi đi một lúc mới “trơn” hơn.
• Ngần ngại khi nhảy lên ghế, lên xe, leo hoặc xuống cầu thang.
• Đi khập khiễng, dáng đi cứng, bước ngắn lại, chân sau yếu.
• Đi dạo nhanh mệt, hay đòi về sớm hoặc tụt lại phía sau.
• Liếm hoặc gặm mãi một chỗ ở chân.
• Cáu hơn khi bị chạm vào hông, lưng hay chân; ít chơi đùa hơn.
• Cơ đùi sau teo nhỏ dần do ít dùng đến.

Nếu thấy vài dấu hiệu trên, hãy đưa chó đi khám để bác sĩ thú y xác định nguyên nhân. Đau khớp có thể nhầm với bệnh thần kinh, bệnh cột sống hay khối u xương, nên đừng tự kết luận.

Sắp xếp nhà cửa cho chó đau khớp

Những thay đổi đơn giản trong nhà giúp chó đi lại an toàn và đỡ đau hơn rất nhiều.

Sàn nhà và lối đi

• Sàn gạch bóng, gỗ bóng làm chó trượt chân, dễ ngã và căng khớp. Trải thảm chống trượt trên những lối chó hay đi.
• Giữ móng chân chó gọn và tỉa lông kẽ chân để bàn chân bám sàn tốt hơn.
• Dùng tấm chắn để hạn chế chó leo cầu thang khi không có người đi cùng.
• Đặt dốc thoải hoặc bậc thấp nếu chó quen nằm trên ghế sofa, giường hay cần lên xe.

Chỗ nằm

• Chọn đệm dày, êm, đủ rộng để chó duỗi thẳng người. Đệm mút định hình giúp nâng đỡ khớp tốt hơn đệm mỏng.
• Đặt chỗ nằm ở nơi khô ráo, ấm áp, tránh gió lùa và sàn lạnh, vì khớp thường cứng hơn khi lạnh.
• Đệm có thành thấp giúp chó dễ bước vào và bước ra.

Ăn uống

• Kê bát ăn, bát nước cao lên một chút để chó không phải cúi sâu.
• Đặt bát ở nơi chó dễ tới, không phải leo bậc hay đi xa.

Vận động và cân nặng: hai việc quan trọng nhất

Vận động đều, vừa sức

Chó đau khớp vẫn cần vận động để giữ cơ khoẻ và khớp linh hoạt. Điều quan trọng là đều đặn và nhẹ nhàng:

• Chia thành nhiều lần đi dạo ngắn trong ngày thay vì một lần dài.
• Đi trên nền mềm như cỏ, đất; tránh chạy nhảy đột ngột, đuổi bắt bóng liên tục.
• Bơi hoặc đi bộ trong nước nông là bài tập ít tác động lên khớp, nếu chó thích nước và có người giám sát.
• Khởi động bằng vài phút đi chậm trước khi đi nhanh hơn.
• Ngày chó có vẻ đau nhiều hơn, hãy giảm bớt; đừng ép chó đi tiếp khi chó đã muốn dừng.

Giữ cân nặng hợp lý

Giảm cân cho chó thừa cân là một trong những cách giảm đau khớp hiệu quả nhất. Hãy nhờ bác sĩ thú y đánh giá thể trạng và đặt mục tiêu cân nặng. Cắt bớt đồ ăn vặt, cân khẩu phần thay vì đổ ước chừng và giảm từ từ, không bỏ đói.

Thuốc và thực phẩm bổ sung

Có thuốc giảm đau, chống viêm dành riêng cho chó, cũng như thức ăn và thực phẩm bổ sung hỗ trợ khớp. Tất cả cần dùng theo chỉ định của bác sĩ thú y. Tuyệt đối không tự cho chó uống thuốc giảm đau của người, vì nhiều loại có thể gây ngộ độc, loét dạ dày hoặc hại thận ở chó. Nếu dùng thuốc lâu dài, chó thường cần được kiểm tra máu định kỳ theo lịch bác sĩ hẹn.

Khi nào cần đưa đi khám

Hãy đưa chó đi khám sớm nếu chó có một trong những dấu hiệu sau:

• Đột nhiên không chịu đặt một chân xuống đất, hoặc khập khiễng nặng lên nhanh.
• Khớp sưng, nóng, hoặc chó kêu đau khi bạn chạm nhẹ.
• Yếu hoặc lết hai chân sau, đi loạng choạng, khó kiểm soát việc đi tiểu, đi ngoại.
• Bỏ ăn, nôn, phân đen hoặc mệt lả, nhất là khi chó đang dùng thuốc giảm đau.
• Không thể tự đứng dậy hoặc thở gấp, bồn chồn cả đêm vì đau.

Ngay cả khi chưa có dấu hiệu nặng, chó già nên được khám định kỳ để bác sĩ thú y theo dõi khớp và điều chỉnh cách chăm sóc kịp thời.