Bọ ú cần gì để khoẻ mạnh

Bọ ú, hay chuột lang, là loài thú nhỏ hiền lành, hay kêu chít chít mỗi khi thấy chủ. Tuy dễ thương và dễ gần, bọ ú có vài nhu cầu đặc biệt mà người mới nuôi hay bỏ qua, quan trọng nhất là vitamin C và cỏ khô. Nắm vững những điều dưới đây sẽ giúp bọ ú của bạn sống khoẻ nhiều năm.

Cỏ khô và thức ăn viên

Giống như thỏ, bọ ú là loài ăn cỏ, răng mọc liên tục suốt đời. Cỏ khô vì thế phải là phần chính trong khẩu phần.

• Cỏ khô hoà thảo: luôn có sẵn, không giới hạn. Nhai cỏ giúp răng mòn đều và đường ruột hoạt động tốt.
• Cỏ họ đậu khô: giàu can-xi, thường chỉ dành cho bọ ú con, bọ ú mang thai hoặc theo tư vấn. Bọ ú trưởng thành ăn nhiều can-xi có thể tăng nguy cơ sỏi tiết niệu.
• Thức ăn viên dành riêng cho bọ ú: một lượng nhỏ mỗi ngày. Không dùng thức ăn viên của thỏ vì thường không bổ sung vitamin C phù hợp cho bọ ú.
• Nước sạch: thay hằng ngày, kiểm tra bình nước không bị tắc.

Vitamin C: điều không thể thiếu

Khác với nhiều loài thú, bọ ú không tự tổng hợp được vitamin C. Giống con người, bọ ú phải nhận vitamin C hằng ngày từ thức ăn. Thiếu vitamin C lâu ngày, bọ ú có thể bị bệnh hoại huyết: đau khớp, đi lại khó khăn, lợi chảy máu, lông xơ xác, chậm lành vết thương, dễ nhiễm bệnh khác.

Nguồn vitamin C tự nhiên

• Ớt chuông, nhất là ớt chuông đỏ và vàng.
• Rau mùi tây, cải xoăn, bông cải xanh.
• Một ít rau lá xanh đậm khác như xà lách lá, ngò.
• Một miếng nhỏ cam, kiwi, dâu tây thỉnh thoảng làm món thưởng.

Vitamin C bị phân huỷ dần theo thời gian, khi gặp nhiệt, ánh sáng và không khí. Thức ăn viên để lâu sau khi mở bao sẽ giảm lượng vitamin C. Hãy mua lượng vừa đủ dùng, đóng kín, để nơi khô mát.

Có những loại vitamin C bổ sung cho bọ ú, nhưng việc có cần dùng hay không và dùng thế nào nên theo chỉ định của bác sĩ thú y và đọc kỹ nhãn sản phẩm. Pha vitamin C vào nước uống thường không đáng tin vì vitamin phân huỷ nhanh trong nước và có thể làm bọ ú ngại uống.

Chỗ ở và bạn đồng loại

Chuồng rộng, sàn phẳng

• Bọ ú chạy nhiều theo chiều ngang, ít leo trèo. Diện tích sàn quan trọng hơn chiều cao. Tham khảo: một cặp bọ ú nên có diện tích sàn từ khoảng 0,7 mét vuông trở lên, càng rộng càng tốt.
• Sàn phẳng, lót giấy vụn, lót giấy dành cho thú nhỏ hoặc tấm vải lót thấm hút. Tránh sàn lưới vì dễ gây loét chân.
• Mỗi con cần ít nhất một chỗ trốn riêng.
• Không nên dùng bánh xe chạy hay quả bóng lăn cho bọ ú vì có thể làm tổn thương lưng.

Bọ ú cần có bạn

Bọ ú là loài sống theo đàn. Nuôi một con thường khiến bọ ú buồn chán, căng thẳng. Tốt nhất nên nuôi ít nhất hai con, ví dụ hai con cái, hoặc một con cái với một con đực đã triệt sản. Hai con đực có thể sống chung nếu hợp nhau và có đủ chỗ.

Không nên nuôi chung bọ ú với thỏ. Thỏ có thể đá làm bọ ú bị thương, và hai loài có thể mang những mầm bệnh gây hại cho nhau.

Tránh nóng

Bọ ú rất dễ bị sốc nhiệt. Nhiệt độ tham khảo phù hợp khoảng 18 đến 24 độ C. Mùa hè hãy đặt chuồng nơi thoáng, râm mát, không nắng chiếu, có thể dùng tấm đá lát nền hoặc chai nước đá bọc khăn để bọ ú nằm mát.

Vệ sinh và chăm sóc định kỳ

• Hằng ngày: dọn rau thừa, thay nước, dọn chỗ lót ướt bẩn.
• Hằng tuần: thay toàn bộ lót, lau chuồng bằng nước sạch hoặc dung dịch nhẹ an toàn cho thú cưng, để khô hẳn.
• Cân định kỳ: cân bọ ú hằng tuần bằng cân nhà bếp. Sụt cân thường là dấu hiệu sớm của bệnh.
• Móng: móng mọc dài cần cắt định kỳ, chỉ cắt phần đầu, tránh phần có mạch máu.
• Lông: bọ ú lông dài cần chải thường xuyên, cắt tỉa lông quanh mông cho sạch.
• Không tắm thường xuyên: chỉ tắm khi thật cần, làm khô kỹ ngay sau đó.

Khi nào cần đưa đi khám

Bọ ú là con mồi trong tự nhiên nên thường giấu bệnh rất giỏi. Khi bạn thấy dấu hiệu, bệnh có thể đã nặng. Hãy đưa bọ ú đến cơ sở thú y có kinh nghiệm với thú nhỏ khi:

• Bọ ú ăn ít hoặc bỏ ăn, đi phân ít hoặc không đi phân.
• Chảy nước mũi, mắt có ghèn, thở khò khè, thở khó.
• Chảy nước dãi, ướt cằm, khó nhai, răng cửa mọc lệch.
• Đi lại khó khăn, ngại cử động, khớp sưng, kêu đau khi chạm vào.
• Tiểu ra máu, rặn tiểu, kêu khi đi tiểu.
• Sụt cân rõ, rụng lông thành mảng, gãi nhiều, da đóng vảy.

Không tự dùng thuốc, nhất là kháng sinh, cho bọ ú. Một số kháng sinh thông dụng ở người và chó mèo có thể gây rối loạn tiêu hoá nghiêm trọng, thậm chí tử vong ở bọ ú.