Mèo liếm lông quá mức, rụng lông từng mảng

Mèo dành rất nhiều thời gian mỗi ngày để chải chuốt, và đó là điều bình thường. Nhưng khi bạn thấy bụng, đùi trong hay chân trước của mèo trụi lông từng mảng, lông còn lại lởm chởm như bị cắt, thì mèo đang liếm quá mức. Nhiều người nghĩ ngay tới căng thẳng, nhưng thực tế các nguyên nhân bệnh lý như ngứa, đau lại phổ biến hơn và cần được loại trừ trước.

Nhận biết liếm lông quá mức

• Mảng trụi lông đối xứng hai bên, hay gặp ở bụng, mặt trong đùi, chân trước, sườn, gốc đuôi.
• Lông còn lại ngắn, gãy, không phải rụng nhẵn từ gốc.
• Nôn búi lông nhiều hơn, phân có nhiều lông.
• Bạn ít khi bắt gặp vì nhiều mèo liếm lúc vắng người, chỉ thấy kết quả.
• Da có thể bình thường, hoặc đỏ, trầy, đóng vảy, nổi mụn nhỏ.

Nếu lông rụng thành vòng tròn có vảy, hay da sần sùi, có thể là nấm da hoặc bệnh da khác; xem thêm bài về nấm da ở mèo.

Những nguyên nhân thường gặp

Ngứa do dị ứng và ký sinh trùng

• Dị ứng bọ chét: chỉ vài vết đốt cũng đủ làm mèo nhạy cảm ngứa dữ dội. Mèo nuôi trong nhà vẫn có thể bị bọ chét theo người, theo thú cưng khác vào nhà.
• Dị ứng thức ăn.
• Dị ứng môi trường: bụi nhà, phấn hoa, nấm mốc.
• Ve, mạt, nấm da.

Đau và khó chịu bên trong

• Mèo bị viêm bàng quang thường liếm vùng bụng dưới.
• Mèo đau khớp có thể liếm chỗ khớp đau.
• Đau bụng, bệnh đường ruột cũng có thể khiến mèo liếm bụng.

Căng thẳng và buồn chán

• Chuyển nhà, có thú mới, có em bé, thay đổi giờ giấc.
• Mâu thuẫn với mèo khác trong nhà, thấy mèo lạ ngoài cửa sổ.
• Thiếu chỗ trốn, chỗ trên cao, thiếu trò chơi.

Liếm lông giúp mèo tự xoa dịu, nhưng lâu dần thành thói quen. Thông thường, bác sĩ chỉ kết luận nguyên nhân hành vi sau khi đã loại trừ các bệnh lý.

Bác sĩ thú y có thể làm gì

• Khám da, chải tìm bọ chét, cạo da soi ký sinh trùng, xét nghiệm nấm.
• Soi lông dưới kính để xem lông bị gãy do liếm hay rụng từ gốc.
• Đề nghị thử chế độ ăn loại trừ trong nhiều tuần nếu nghi dị ứng thức ăn.
• Kiểm tra nước tiểu, khớp, đường ruột nếu nghi đau.
• Điều trị phòng bọ chét cho tất cả thú cưng trong nhà, dùng sản phẩm theo chỉ định và đọc kỹ nhãn. Không dùng sản phẩm dành cho chó lên mèo.
• Trong trường hợp hành vi, có thể tư vấn thay đổi môi trường, và chỉ khi cần mới kê thuốc hỗ trợ.

Giúp mèo bớt căng thẳng tại nhà

• Giữ nếp sinh hoạt ổn định: giờ ăn, giờ chơi đều đặn.
• Chơi mỗi ngày: vài buổi ngắn với cần câu lông, để mèo rình, vồ, bắt được rồi thưởng đồ ăn.
• Làm giàu môi trường: trụ cào, kệ cao, hộp các-tông, chỗ ngắm cửa sổ.
• Đủ tài nguyên cho nhiều mèo: bát ăn, bát nước, khay cát, chỗ ngủ đặt ở nhiều nơi.
• Che bớt cửa sổ nếu mèo căng thẳng vì thấy mèo lạ bên ngoài.
• Không la mắng, không phạt khi mèo liếm, vì làm mèo căng thẳng hơn. Có thể nhẹ nhàng chuyển hướng bằng một trò chơi.
• Đồ chơi nhả thức ăn giúp mèo bận rộn khi bạn vắng nhà.

Lông thường mọc lại sau vài tuần đến vài tháng khi nguyên nhân đã được kiểm soát. Vì vậy hãy chụp ảnh vùng trụi lông định kỳ để so sánh, thay vì mong thấy kết quả chỉ sau vài ngày.

Khi nào cần đưa đi khám

• Lần đầu thấy mèo trụi lông từng mảng, để tìm đúng nguyên nhân.
• Da đỏ, trầy xước, chảy dịch, đóng vảy, có mùi.
• Mèo liếm bụng dưới kèm đi tiểu nhiều lần, rặn tiểu, tiểu ra máu. Nếu không ra nước tiểu, cần cấp cứu.
• Kèm sụt cân, nôn, tiêu chảy, thay đổi ăn uống.
• Người trong nhà nổi mẩn ngứa, mảng tròn trên da: nghi nấm hoặc bọ chét.
• Đã cải thiện môi trường vài tuần mà mèo vẫn liếm nhiều.