Chó ho kéo dài: ho cũi chó và nguyên nhân khác

Ho là phản xạ giúp chó tống thứ gây kích ứng ra khỏi đường thở. Một hai tiếng ho lẻ tẻ thường không đáng lo, nhưng ho kéo dài nhiều ngày là tín hiệu cần chú ý. Hiểu các nguyên nhân thường gặp giúp bạn mô tả đúng cho bác sĩ thú y và chăm chó tốt hơn trong lúc chờ khám.

Ho cũi chó là gì

"Ho cũi chó" là tên gọi chung của nhóm bệnh viêm khí phế quản truyền nhiễm, do nhiều loại vi khuẩn và vi-rút gây ra, trong đó hay gặp vi khuẩn Bordetella bronchiseptica và vi-rút á cúm ở chó. Bệnh lây qua không khí và đồ dùng chung, nên hay gặp ở nơi có nhiều chó tụ tập như cơ sở lưu trú, công viên, tiệm cắt tỉa lông, trại cứu hộ.

• Kiểu ho: ho khan, to, nghe như tiếng ngỗng kêu hoặc như chó bị hóc, thường kết thúc bằng một tiếng khạc như muốn nôn.
• Thường xuất hiện: vài ngày sau khi tiếp xúc với chó khác.
• Ho nặng hơn: khi chó kéo dây, phấn khích, vận động hoặc uống nước.
• Phần lớn trường hợp nhẹ: chó vẫn ăn uống, chơi bình thường và tự khỏi trong khoảng một đến ba tuần.
• Có thể nặng: ở chó con, chó già, chó có bệnh nền, bệnh có thể chuyển thành viêm phổi.

Có vắc-xin giúp giảm nguy cơ và mức độ bệnh. Hỏi bác sĩ thú y xem chó nhà bạn có nên tiêm không, nhất là khi hay gửi chó hoặc cho chó chơi chung. Lịch tiêm cụ thể do bác sĩ thú y quyết định.

Các nguyên nhân ho khác

• Xẹp khí quản: hay gặp ở chó giống nhỏ, trung niên trở lên. Ho như ngỗng kêu, nặng hơn khi kéo vòng cổ, phấn khích hoặc khi béo phì. Dùng yếm thay vòng cổ giúp giảm áp lực lên cổ.
• Bệnh tim: chó già, nhất là có tiếng thổi ở tim, có thể ho nhiều về đêm, khi nằm nghỉ, kèm thở nhanh, mệt nhanh khi đi dạo.
• Giun tim: do muỗi truyền. Giai đoạn đầu ít dấu hiệu, về sau ho dai dẳng, mệt, sụt cân. Xem thêm bài về giun tim trên cùng chuyên mục.
• Dị vật, cỏ, hạt cỏ: ho hoặc khạc đột ngột sau khi chạy ngoài bãi cỏ, ăn xương, nhai que.
• Viêm phổi: ho ướt, có đờm, kèm sốt, thở gấp, bỏ ăn.
• Kích ứng môi trường: khói thuốc lá, khói bếp, bụi, nước hoa xịt phòng.
• Bệnh Care: ở chó chưa tiêm phòng, có thể bắt đầu bằng ho, chảy nước mũi, ghèn mắt, sau đó nặng dần.

Chăm chó ho tại nhà trong lúc theo dõi

Nếu chó ho nhẹ, vẫn ăn uống, chơi bình thường và bác sĩ thú y đã cho theo dõi tại nhà, bạn có thể:

• Cách ly: không cho chó đến chỗ đông chó, không chơi chung trong khoảng thời gian bác sĩ thú y khuyên. Ho cũi chó lây dễ dàng.
• Dùng yếm thay vòng cổ: để không đè lên khí quản.
• Giảm vận động mạnh: đi dạo nhẹ nhàng, tránh chạy nhảy, phấn khích.
• Giữ không khí sạch: không hút thuốc trong nhà, tránh khói bếp, hạn chế xịt hoá chất.
• Giữ ẩm vừa phải: phòng quá khô có thể làm ho nặng hơn.
• Rửa bát ăn, bát nước riêng và giặt ổ nằm thường xuyên.
• Không tự cho uống thuốc ho của người: nhiều loại có thành phần không an toàn với chó. Mọi thuốc chỉ dùng theo chỉ định của bác sĩ thú y.

Khi nào cần đưa đi khám

Hãy đưa chó đi khám nếu ho kéo dài quá vài ngày, hoặc sớm hơn khi có một trong các dấu hiệu sau:

• Thở gấp, thở khó, thở há miệng khi đang nghỉ.
• Lưỡi, nướu tím tái hoặc nhợt nhạt: cấp cứu ngay.
• Ho ra máu hoặc có đờm, kèm sốt.
• Bỏ ăn, lừ đừ, chảy nước mũi đặc, ghèn mắt.
• Chó con, chó già, chó có bệnh tim hay bệnh hô hấp bị ho.
• Ho đột ngột dữ dội sau khi ăn xương, nhai que hay chạy ngoài bãi cỏ.
• Ho nhiều về đêm, kèm mệt nhanh, bụng to dần.
• Ho tái đi tái lại sau mỗi lần phấn khích hay kéo dây.